energieakkoord

Gelders Energie- én Coalitieakkoord

20 april presenteerden VVD, CDA, D66 en PvdA het nieuwe Gelderse coalitieakkoord onder de titel ’Ruimte voor Gelderland’. Een akkoord op hoofdlijnen, waar opstellers en ondertekenaars van het Gelders Energieakkoord (17 april, daags voor de verkiezingen), reikhalzend naar uit keken. Voor de verkiezingen toonden coalitiegenoten D66 en PvdA een stevige ambitie als het om energiebeleid en energietransitie ging. D66 kwam met grote zonne-energieplannen en een greep uit de stamgelden van de NUON reserve. Ook de PvdA liet weten dat duurzaamheid bij hun een top prioriteit zou zijn en een stevige investering verdiende.

_________________________________

Maar doodslaan deed hij niet, want tussen droom en daad staan wetten in de weg en praktische bezwaren, en ook weemoedigheid, die niemand kan verklaren, en die des avonds komt, wanneer men slapen gaat.

__________________________________

Deze strofe van Willem Elschot is toepasselijk voor degenen die zich met klimaatbeleid bezig houden en het Gelders Coalitieakkoord analyseren. Want de verwachtingen werden niet waar gemaakt. Zo op het eerste gezicht maken de Gelderse bestuurders niet de keuze voor een echte versnelling. Financieel blijven de middelen beperkt. 80 miljoen, voor een deel via revolverende middelen, is deze komende vier jaar beschikbaar van de provincie. Een bedrag dat ver weg blijft van de ruim 600 miljoen van het investeringsplan van de initiatiefnemer van het Gelders Energieakkoord.Een bedrag dat met maatschappelijk geld meer dan 2 miljard op moet leveren voor duurzaam renoveren, duurzame energie en versterking van de energieke samenleving. De 100.000 woningen die volgens het Coalitieakkoord verduurzaamd gaan worden  blijven achter bij het, in het SER Energieakkoord bevestigde, Convenant Meer met Minder. Dát zou, omgerekend naar de Gelderse situatie, 140.000 woningen twee labelstappen richting vergroening moeten opleveren.

Tóch bevat ‘Ruimte voor Gelderland’ perspectief.

“De coalitie realiseert zich dat de provinciale overheid alleen samen met gemeenten, het bedrijfsleven, maatschappelijke organisaties en mensen knelpunten kan oplossen en kansen kan grijpen. Samen met alle partijen in Provinciale Staten wil deze coalitie hieraan bijdragen. De provincie wil een beroep doen op de creativiteit die bij allen in de samenleving beschikbaar is. Die creativiteit zal aangewend worden om zich voldoende kansen te grijpen en uitdagingen aan te gaan. Centraal staat het formuleren van een gemeenschappelijk doel en ambitie.Vervolgens wordt samen gezocht naar een concretisering van deze doelstellingen in programma’s, projecten en plannen”.

Even verderop, in het akkoord op hoofdlijnen, wordt over energie en duurzaamheid gesteld: “Duurzaamheid is geen stopwoord, maar een werkwoord. In navolging van de aanbevelingen uit het Rekenkamerrapport en van de opstellers van het Gelders Energie Akkoord omarmt de provincie de doelstelling dat Gelderland in 2050 energieneutraal zal zijn. Samen met de initiatiefnemers van het Gelders Energie Akkoord en andere stakeholders zal een concreet programma worden gepresenteerd om een stevige impuls te geven aan de uitvoering van dit akkoord. De provincie zal zich richten op een aantal speerpunten: vermindering van energieverbruik, hernieuwbare energie en innovatie”.

Ambitie en monitoring

De nieuwe coalitie omarmt de doelstelling van het Gelders Energieakkoord en de verwachting is dat we, overheid, bedrijfsleven én maatschappelijk middenveld, samen zullen op trekken die te realiseren. In het Gelders Energieakkoord zijn daartoe concrete thema’s en acties benoemd en die zullen de komende jaren centraal staan. Zoals gezamenlijk optrekken om de bestaande woningvoorraad, de kantoren en bedrijven te verduurzamen. Een samenhangend programma, Gelders Vast-goed Duurzaam, zal in haar volle breedte met gemeenten, woningcorporaties, huurdersverenigingen, energie cooperaties, bouwende- en installerende bedrijven én de provincie verder vorm krijgen. In het kader van de Wet Milieubeheer zullen bedrijven, omgevingsdiensten, kennis instellingen en de provincie zich in zetten voor een degelijke versnelling. Daarbij wordt samen met het bedrijfsleven geinventariseerd welke drempels bestaan om maatregelen te nemen en worden deze drempels weggenomen. De steun aan de energieke samenleving, waaronder de tientallen cooperatieve energieverenigingen in Gelderland, krijgt verder vorm. Zodat een maatschappelijk middenveld de capaciteit en inspiratie vindt om versneld maatregelen te steunen voor meer duurzame energieopwekking én energiebesparing.

Zeker zo belangrijk is dat we met elkaar hebben afgesproken de voortgang te meten en af te zetten tegen het noodzakelijk transitiepad. We willen weten of onze gezamenlijke maatregelen ook inderdaad leiden tot klimaatneutraal Gelderland. We zullen de CO2 emissies omlaag moeten brengen en regelmatig rapporteren hoe onze gezamenlijke inspanning daaraan bij draagt. Dán kunnen we, ook bestuurlijk, bepalen of de inzet voldoende is of versnelling noodzakelijk wordt. Het is goed dit vanuit die gezamenlijkheid te doen en daar bestuurlijk Gelderland, dus ook provinciale staten, nauw bij te betrekken. Bijvoorbeeld via een jaarlijkse rapportage.

Samenwerking

Het belangrijkste is misschien dat we, bij de uitvoering van het Gelders Energieakkoord, de veelal gescheiden werelden van overheden, bedrijfsleven en maatschappelijk middenveld samen brengen. Want het is waar, zoals de bestuurders in de coalitie aangeven, dat dé investering niet uit de overheid komt, maar uit de breedte van de samenleving. In nieuwe verdienmodellen, echte game-changers, die ertoe leiden dat maatregelen zichzelf gaan financieren in cyclische geldstromen. Alleen dan kunnen we met elkaar de uitdaging, Klimaatneutraal Gelderland, waarmaken. Die handschoen wordt, zo is de verwachting, door álle partijen graag opgepakt.