ประชาธิป’ไทย ไม่ได้เป็นหนังสารคดีที่ให้ข้อมูลลงลึกอะไรมากมาย มันไม่ได้ทำให้เราเข้าใจคำว่า “ประชาธิปไตย” มากขึ้นเลยด้วย แต่สิ่งที่เราชอบมากๆ อย่างหนึ่งก็คือ วิธีการที่หนังสร้างความ “สมจริง” ให้กับตัวมันเอง

เราว่ามันน่าสนใจดีที่โดยปกติแล้ว เวลาเรารู้สึกว่าหนังเรื่องไหน “สมจริง” เราจะวัดจากว่าเราอินหรือไม่อิน หนังมันเนียน ไหลลื่น ไม่เห็นกลไกการปั้นแต่งเรื่อง แต่กับประชาธิป’ไทย หนังกลับพยายามย้ำว่าตัวมันเองถูก “ถ่ายทำ” ขึ้นมาตลอด ทั้งจากที่คนให้สัมภาษณ์พูดว่า “ถ้าผมพูดมากไปก็ตัดออกได้นะ” จากที่กล้องปรับโฟกัสบ่อยๆ เพราะคนให้สัมภาษณ์ขยับไปขยับมา หรือโชว์ว่าโดนเซ็นเซอร์ให้เห็นกันจะๆ คือ ไม่ได้ตัดหนังทิ้ง แต่ดูดเสียงและเอาแถบดำคาดซับไตเติลแทน (แสบมากๆ) มันเลยไม่อิน อารมณ์ไม่ถูกชักนำ ที่แปลกก็คือ แทนที่ไอ้สิ่งแปลกปลอมเหล่านี้มันจะทำให้เรารู้สึกถอยห่าง แต่มันกลับทำให้เรารู้สึกว่าหนัง “สมจริง” และทำให้เราอยากเชื่อหนังมากขึ้นไปอีกด้วยซ้ำ…เออ เป็นงั้นไป

Review 067 ประชาธิป’ไทย Paradoxocracy (4/5) 

หนังสารคดีการเมืองที่ดีที่สุดและเป็นเรื่องแรกที่ทำให้ผมน้ำตาไหลแบบไม่รู้ตัว

หนังย้อนไปพูดถึงวิกฤติการเมืองตั้งแต่ 2475-2549 ผ่านช่วงเหตุการณ์ประวัติศาสตร์สำคัญหลายเหตุการณ์ กินเวลายาวนาน 3 รัชกาลในหลากหลายมุมมองทั้งอาจารย์ แกนนำผู้อยู่ในเหตุการณ์ นักวิชาการต่างๆ เป็นเอก และภาสกร ฉลาดเล่า ถึงแม้จะเหมือนชั่วโมงเรียนประวัติศาสตร์ แต่กลับสนุกมาก โครงสร้างมีความเป็นหนังสูง ผนวกกับฟุตเตจหาดูยากมากมาย การตัดต่อ จังหวะ เพลงประกอบทำหน้าที่ได้สมบูรณ์แบบ เรียบเรียงและลำดับเรื่องเข้าใจง่าย ไม่ชักนำยัดเยียด ไม่เอียงไปด้านใดด้านหนึ่งจนชวนอึดอัด แต่เป็นการกระตุ้นให้คนไทยใช้ “สมอง” ในการเผชิญหน้ากับ “การเมือง” มากกว่าการใช้ “อารมณ์” ตัดสินเพียงอย่างเดียว 

หนังไม่ได้ให้คำตอบหรือสรุปอะไร และไม่ได้บอกว่าสิ่งที่พูดนั้นเป็น “ความจริง” แต่กลับโยนคำถามปลายเปิดมาให้คนดูได้คิดกันแทน ไม่มีช่วงน่าเบื่อหรือชวนหลับเลยทั้งๆ ที่เป็นเรื่องที่หนักมาก แต่กลับย่อยง่ายทีเดียวสำหรับคนมีภูมิการเมืองน้อยอย่างผม มีการสอดแทรกมุขตลกแบบ “ไม่เสแสร้ง” ลงไปตลอดเส้นเรื่องได้อย่างลงตัว หลายฉากหลายตอนสะท้อนความเจ็บปวดของคนในอดีตได้ดีจนผมอดกลั้นน้ำตาไว้ไม่อยู่ มันเจ็บลึกๆ อยู่ในใจ แม้ว่าในช่วงท้ายหนังจะดูเหมือนจะถูกอำนาจมืดตัดจบก็ตาม น่าเสียดายไม่ใช่น้อยก็จริง มีการเซ็นเซอร์กันจะจะ หลายความจริงที่เราควรรู้(?) เราจึงไม่อาจได้รู้กันในตอนนี้ แต่หากมันเป็นแค่ “จุดเริ่มต้นเล็กๆ” แม้ว่าอาจจะต้องใช้เวลาให้การเมืองเปลี่ยนขั้ว หรือแม้กระทั้งต้องรออีก 1-2 รัชกาลถึงจะได้เห็นส่วนที่ถูกเซ็นเซอร์ไปก็ตาม to be continue…

ถือเป็นหนังสารคดีที่คนไทย “ต้องดู” และควรถูกบรรจุในชั่วโมงเรียนตามมหา’ลัยเสียด้วยซ้ำ ถ้าเปรียบ “ประชาธิป’ไทย” เป็นเด็กเพิ่งหัดตั้งไข่ “ฟ้าต่ำแผ่นดินสูง” ก็คงเป็นแค่วุ้นมะพร้าวในอสุจิมารุเท่านั้นเอง แนะนำ แนะนำ แนะนำ มาก มาก มาก

ป.ล.ส่วนตัวไม่เห็นด้วยกับ “คนบางกลุ่ม” ที่ฉวยโอกาสใช้หนังเรื่องนี้ในการแสดงอาการบางอย่างต่อต้าน “เรื่องบางเรื่อง” อย่างหน้าชื่นตาบาน ซึ่งผมพยายามแล้ว แต่ก็ยังมองไม่เห็นความจำเป็นที่จะต้องทำถึงขนาดนั้นเลยจริงๆ แต่มันก็เป็นสิทธิ์ของคุณ ผมก็ต้องยอมรับ

"สิ่งที่คนไทยควรรู้ที่สุด แต่กลับรู้น้อยที่สุด"

ชมตัวอย่างได้ที่ https://www.youtube.com/watch?v=-buRAlrMbKo&feature=player_embedded

**ฉายเฉพาะที่ Paragon Cineplex และ Esplanade รัชดา วันละ 2 รอบ 14.00, 20.00 เท่านั้น

ดูแล้วมาแลกเปลี่ยน พูดคุยกันคับ

#อย่าปล่อยให้หมีดูหนัง

www.facebook.com/dontletmeseemovies

Text
Photo
Quote
Link
Chat
Audio
Video